Lutherse kerk Wildervank

De familie Middel uit Wildervank is van oorsprong Luthers. Ze bezochten de Lutherse kerk aan de toenmalige Nullaan, de tegenwoordige Sportterreinstraat in Wildervank. De kerk staat er nog altijd en is nog steeds Evangelisch Luthers.

Voorkant kerk

Toren kerk Zwaan

Duidelijk is boven de ingang een zwaan te zien. De zwaan is een symbool dat vaak te zien is op Lutherse kerken. De windwijzer bovenop de torenspits is ook een zwaan (bovenstaande foto's 18 oktober 2005).

Het interieur van de kerk met de prachtige glas in lood ramen
Interieur 1

Interieur 2

De glas in lood ramen zijn ontworpen door de Lutherse predikant ds. Pieter Herman Gerrit Cornelis Kok (9/11/1919 - 13/5/1981):
Domine Kok

Alle ramen vormen een eenheid, welke eenheid weer in drie delen uiteenvalt (onderstaande foto's 6 april 2006).

Deel 1: Wat deed Christus voor ons?

Raam geboorte Raam kruisiging
Geboorte en kruisiging.

Raam opstanding Uitstorting van de Heilige Geest
Opstanding en uitstorting van de Heilige Geest.

Deel 2: Wat doet Christus voor ons?

Doop van Christus door Johannes de Doper Laatste Avondmaal
Doop van Christus door Johannes de Doper en Laatste Avondmaal

Deel 3: Wat zal Christus voor ons doen?

Wederkomst van Christus Mensen aan hun werk, de een wordt aangenomen, de ander niet
Wederkomst van Christus en mensen aan het werk, de een wordt aangenomen, de ander niet.

Scheiding tussen schapen en bokken Het Nieuwe Jeruzalem
Scheiding tussen schapen en bokken en het Nieuwe Jeruzalem.

Zegel van de Lutherse kerk in Wildervank

Zegel Wildervank


Zwaan in het midden met randschrift: ECCLESIASTICUS LVTHRIAИO WILDERVAИG (=Luthers predikant Wildervank)

Naamlijst van de predikanten

Predikanten

Christoph Grissopf 1686-1695 Reinhard Reudler 1852-1855
Christiaen Adolph Oberländer (Overlander) 1695-1700 Karel Lourens van Schouwenburg 1856-1866
Johan Bischof Holz 1700-1704 Albertus Marinus Kesper 1868-1871
Anton Christiaan Bolenius 1704-1708 Carl Wilhelm Pohlmann 1871-1875
Nicolaas Christoph Schulze 1708-1719 Petrus van Wijk 1876-1880
Tobias Hoepfner 1720-1724 Christiaan Rash 1881-1883
Conradus Scipio 1724-1728 Johannes Lambert Bleeker 1884-1886
Joachimus Kirchheffer 1728-1731 Carel Ferdinand Westermann 1891-1895
Jacobus Conradus Huckenius 1731-1745 Ernst Frederik Herbschleb 1896-1903
Johann Christian Bakker 1745-1748 Anton Christiaan Schade van Westrum 1904-1906
Johan Hendrik Diekmann 1748-1756 August Eduard 1907-1908
Johannes Schieving 1756-1761 Johannes Jacobus Simon 1909-1915
Arnoldus Christiaan Beckmann 1761-1780 Theodoor Gottfried Stellwag 1916-1919
Georg Michaël Schmidt 1780-1783 Otto Diedrich Bleeker 1919-1924
Diederich Tameling 1784-1789 Willem Jan Kooiman 1927-1929
Johan Heinrich Schmertmann 1789-1797 Cornelis Riemers 1929-1931
Johannes Frederik Siekers 1797-1800 Roelof Johannes de Boer 1932-1937
Johan Rudolph Eilers 1800-1814 Johan Hendrik Smit Duyzentkunst 1938-1946
Jean Jacques Bange 1814-1817 Carel Frans Sebald Stegenga 1946-1949
Jacobus Johannes ter Laag 1819-1821 Leonard Gottlieb Christiaan Grabandt 1951-1953
Johann Laurens Becker 1822-1825 Maria Petronella Stol 1954-1968
Jan Aikes Kramer 1827-1829 Jan Matthijs Mulder 1972-1975
Jan Christian Kindermann 1829-1834 Uwe Hummel 1989-1994
Johan Rudolph Eilers-Koch 1835-1847 Eppo Vroom 1994-1997
Herman Anthoni Benit 1848-1851 Jörg Buller 1997-2000


Notulenboek van de kerkenraad

In de Notulen van de kerkenraad van de Lutherse kerk in Wildervank komt de familie Middel vaak voor.
De oude Harmen Jans Middel (oud voorzanger/voorlezer in de Lutherse kerk van Wildervank) en zijn vrouw
Antje Okken worden genoemd op zondag 5 mei 1771:
Notulenboek
Bovenstaande tekst nogmaals uitgeschreven:

Wierd van H: Meijer verklaart dat terwijl zij genoodzaekt
geworden den ouden H: Middel iets uit de armkasse tot
zijne onderhoudinge te contribueeren en derhalven kennisse
van zijnen staat te nemen, t welk van hun geschied, Antje
Okken huijsvrouw van H: Middel met een half brood
tot assistentie van haaren echtgenoot H: Middel niet
voldaan geweest, schoon G Knigge die van haare om:
standigheden bewust gezegd dat ze met een half brood
moeste te vrede zijn.

De Lutherse kerk op de kaart

Op de kaart van Th. Beckering uit 1781 staat de "Luterse kerk" vermeld op de grens van Wildervank en Veendam:
Lutherse kerk op kaart

Oude foto's van het kerkgebouw

Lutherse kerk
De pastorie en de kerk vóór de verbouwing, de toren staat nog midden op de kerk.

Later is de toren naar de voorkant gegaan. De pastorie naast de kerk is tegenwoordig in gebruik als woonhuis.
Lutherse kerk


En weer later zijn de muren wit geverfd en heeft de kerk zijn huidige uiterlijk gekregen.
Lutherse kerk